1.46

Pozita dhe roli i femrës në të kaluarën dhe në ditët e sotshme

Spread the love

Autor: Mexhid YVEJSI

Të drejtat dhe përgjegjësit e gruas në të kaluarën

Sot, të drejtat e femrës janë një ndër temat më bashkohore në trojet shqiptare dhe në përmasa botërore. Të jesh femër në ditët e sotme shpesh konsiderohet si fatbardhësi, kurse në kohët më të hershme ishte vetëm një fatkeqësi. Në Romën antike dhe në Greqinë e lashtë femra nuk kishte asnjë të drejtë. Babai mund t‘i shiste vajzat e tij kurdo që të dëshironte, mund t‘i jepte hua ose t‘i mbyste, sipas dëshirave të tij, si dhe të tjera gjëra të këtij lloji. Kështu pra, femra nuk kishte asnjë të drejtë si qenie njerëzore. Para burrit nuk kishte asnjë të drejtë pronësie, as të bënte ndonjë vizitë ose udhëtime të shkurtër, qoftë edhe për nevojat e tyre personale.

Në Greqinë e lashtë nuk ekzistonte martesa e zakonshme. Grekët jetonin në grupe dhe fëmijët nuk e njihnin nënën e tyre. Poligamia nuk ishte diçka e zakonshme, por çdo njeri, sipas gjendjes ekonomike, mund të mbante në shtëpi një numër të caktuar grash, jashtë martese. Me një fjalë, femra nuk kishte një status juridik dhe burri i martuar me të mund ta falte si dhuratë ose ta jepte hua. Ajo mbahej si pronë, ashtu siç mbaheshin skllevërit dhe kafshët që përdoreshin për nevoja të ndryshme.

Lëvizjet feministe

Lëvizje feministe quhen lëvizjet që përpiqen për të drejtat e femrës. Sipas historianëve perëndimorë, historia moderne e Lëvizjeve Feministe ndahet në tri periudha. Periudha e parë fillon në shekullin XIX-të e XX-të, e cila merrej kryesisht me të drejtën e votimit, punësimit dhe arsimimit. Periudha e dytë fillon në vitin 1960 dhe vazhdon deri në vitin 1980, e cila merrej me të drejtat ligjore, kulturore dhe rolin e femrës në jetën shoqërore. Periudha e tretë fillon nga viti 1980 dhe vazhdoi deri në dhjetëvjetëshin e parë të shekullit XXI dhe gjatë kësaj periudhe vazhduan përpjekjet e periudhës së dytë për të fituar të drejtat që kishin dështuar apo nuk ishin realizuar. Termi “feminizëm” apo “feministe” së pari u paraqitë në Francë dhe Holandë në vitin 1872, në Angli në vitin 1890, kurse në Shtetet e Bashkuara të Amerikës në vitin 1910.

Femra dikur nuk konsiderohej njeri

Në shek .V, “Këshilli nga Makoni” u mblodh në mënyrë që të shqyrtonte “Të vërtetën rreth femrave”. Qëllimi ishte nëse ato kanë apo jo shpirt. Në fund të studimit erdhën në përfundimin se të gjitha femrat kanë shpirt të prishur, janë të dënuara me mallkim të përjetshëm, dhimbje dhe qëndrim në zjarr, përveç Marisë, nënës së Jezusit. Etërit e shenjtë të ritit katolik e kanë konsideruar femrën si përgjegjëse për mëkatet. Sipas tyre, “trupi i femrës është derë për hyrjen e djallit”, ndaj ajo është mallkuar përgjithmonë. Në vitin 586, “Këshilli i të Shkathtëve” shpalli se gruaja nuk i takon gjinisë njerëzore dhe është krijuar vetëm për t’i shërbyer njeriut. Sot nuk janë më sekret apo fshehtësi krimet nga më mizoret që janë bërë ndaj femrës gjatë historisë. Anglia, një ndër shtetet që sot radhitet ndër më kryesorët në mbrojtjen e të drejtave të femrës, dikur i ka masakruar në mënyrën më çnjerëzore. Një ndër to ishte dhe dënimi për virgjërinë. Për të ndëshkuar femrat, përdorej një mjet, i cili shërbente për të eliminuar kontaktin seksual me meshkujt. Ky quhej rrip i virgjërisë. Shitblerja e femrave u lejua në Angli deri në vitin 1805. Çmimi i tyre ishte 5 peni. Një ndër autorët më të njohur që ka bërë studimin historik të trajtimit të femrave, Kahn shkruan në një libër të posaçëm për to: “Në Angli, në shekullin XVI, vetëm të gjalla janë djegur rreth 8 milionë femra. Duhej që të vinte viti 1850, që femra të konsiderohej si qytetare, ndërsa më 1882 kishte të drejtën e posedimit të pronës”.

Në Francë, më 1586, ende diskutohej, nëse femra ka shpirt dhe se a i takon gjinisë njerëzore. Vetëm më 1938 është shpallur ligji për të drejtën e pronës dhe posedimin e llogarisë bankare. Ndërsa E. Figar thotë: “Deri vonë gruaja nuk ka pasur të drejtën e votës, ishte e përjashtuar nga jeta kulturore dhe punët publike”. Deri para një shekulli, kudo në Perëndim, vendi i femrës ishte në shtëpi dhe puna më e madhe e saj ishte kujdesi që bënte për fëmijët. Ato ishin plotësisht të varura nga burrat e tyre apo meshkujve të tjerë. Një lloj i tillë i dhunës kishte vazhduar me shekuj.

Të drejtat e femrës në ditët e sotme

Në ditët e sotme, femrat po fitojnë gjithnjë e më shumë të drejta, gjithashtu, kanë më shumë rol dhe integrim në jetën sociale, politike e ekonomike. Me gjithë këtë, mjerisht, ende vazhduan dhuna fizike, psiqike ndaj saj, keqtrajtimet e ndryshme, deri në mbytje, vrasje. Kështu ndodhë në të gjitha kontinentet, nga Azia në Afrikë, nga Australia në Amerikë. Statistikat tregojnë se sot mbi 4 milionë gra janë viktima të akteve të rënda të dhunës nga të dashurit apo bashkëshortët, çdo vit. Sipas statistikave, një ndër katër gra ka shanse të bjerë viktimë e dhunës në familje. Po sipas statistikave, një ndër katër gra ka shanse të bjerë viktimë e dhunës në familje. FBI-ja (Byroja Federale e Hetimeve) thekson se 30% e grave, që vriten në Shtetet e Bashkuara, janë viktima të dhunës nga të dashurit apo bashkëshortët.

Të drejtat e femrës në Islam

Islami është jo vetëm fe apo religjion, por është edhe një sistem shoqëror, ekonomik, kulturor, politik, juridik, ku përfshihen të gjitha dimensionet e jetës që çojnë drejt së Vërtetës. Femra në Islam është vlerësuar, çmuar që në fillim të shpalljeve të Muhammedit a.s. (paqja qoftë mbi të) duke e bërë atë të ndershme, me vlerë dhe me përgjegjësi në shoqëri. Islami, si një sistem jete i përsosur, ligjet e veta rreth femrës i ka sistematizuar në të gjitha fazat e jetës, në të gjitha format, qysh si fëmijë, jetime apo me prindër, vajzë e re, e martuar, e shkurorëzuar, motër apo nënë, nuse apo plakë, ajo ka vlerën, rëndësinë, autoritetin, kufizimet dhe përgjegjësinë. Dallimi gjinor në mes burrit dhe gruas është dallim njerëzor, por jo hyjnor. Ky dallim, tek krijesat ekziston, por tek Krijuesi kjo dallueshmëri ka kuptimin barazi. Zoti i dallon krijesat vetëm sipas diturisë, besimit, veprimit, devotshmërisë, jo kurrsesi sipas gjinisë.

Islam ka garantuar të drejtat e barabarta të mashkullit dhe të femrës, gjithashtu, i konsideron të barabartë në të gjitha të drejtat dhe përgjegjësitë njerëzore. Ajetet kuranore e vërtetojnë këtë qëndrim: “O njerëz, Ne ju krijuam prej një mashkulli dhe një femre dhe ju ndamë në popuj e fise që të njiheni. Më i devotshëm tek Allahu është ai i cili Atij i frikësohet më së shumti”. (Surja el-Huxhurat, ajeti 13)

Asnjërit prej jush që mundohet, mundin e tij nuk do t’ia mohojmë, as mashkullit as femrës, ju jeni njëri prej tjetrit”. (Surja Ali Imran, ajeti 195)

Kurse besimtarët dhe besimtaret janë të dashur për njëri-tjetrin: kërkojnë të kryejnë vepra të mira, kurse largohen nga të pahijshmet, e falin namazin dhe e japin zekatin, dhe respektojnë Allahun e Pejgamberin e Tij. Ata janë prej atyre për të cilët Allahu do të ketë mëshirë”. (Surja et-Teube, ajeti 71)

Nuk ka dyshim se për myslimanët e myslimanet, besimtarët e besimtaret, adhuruesit e adhurueset, të sinqertit e të sinqertat, durimtarët e durimtaret, të përvuajturit e të përvuajturat, sadakadhënësit e sadakadhënëset, agjëruesit e agjërueset, ruajtësit e nderit e ruajtëset e nderit, shumëpërmendësit e Allahut e shumëpërmendëset e Allahut, Allahu ka përgatitur falje (mëkatesh) dhe shpërblim të madh”. (Surja el-Ahzab, ajeti 35)

O ju që besuat, nuk bën të tallet një popull me një popull tjetër, meqë të përqeshurit mund të jenë më të mirë nga ata të cilët përqeshin dikë tjetër, e as gratë me gratë e tjera, sepse mund të ndodhë që gratë e tjera të jenë më të mira se ato që përqeshin (duke nënçmuar njëra-tjetrën) dhe mos etiketoni njëri-tjetrin me llagape”. (Surja el-Huxhurat, ajeti 11)

Meshkujve u takon hise një pjesë nga ajo që e lënë prindërit dhe të afërmit, por edhe femrave një pjesë që e lënë prindërit dhe të afërmit”. (Surja en-Nisa, ajeti 7)

Meshkujve u përket shpërblimi për atë që e bëjnë ata, kurse femrave u përket shpërblimi për atë që e bëjnë ato”. (Surja en-Nisa, ajeti 32)

Allahu e ka urdhëruar femrën që të vishet: “Thuaju besimtareve që të ulin shikimet e tyre (nga e ndaluara), ta ruajnë nderin e tyre dhe të mos i shfaqin stolitë e tyre (pjesët e trupit), përveç atyre që janë të dukshme”. (Surja en-Nur, ajeti 31)

Ky urdhër, si edhe të tjera, nuk janë mohim, pengim apo cenim i të drejtave të saj, por është udhëzim, që çon në shpëtim, që mos të bie në greminë të degjenerimit, përbuzjes apo përçmimit…

(Revista “Vlera”, nr. 7, nëntor 2011, fq. 18-19)




There are 587 comments

Add yours
  1. comprar etoricoxib 120 en España con facilidad

    Definitely imagine that that you said. Your favourite reason appeared
    to be at the internet the easiest factor to take into account
    of. I say to you, I definitely get annoyed even as other folks think about
    issues that they plainly don’t recognize about.
    You controlled to hit the nail upon the highest as smartly as
    defined out the whole thing without having side-effects , other folks could take
    a signal. Will probably be back to get more. Thanks

  2. ¿dónde comprar ansitec de forma segura?

    Right here is the perfect webpage for everyone who wishes to find out
    about this topic. You understand a whole lot its almost tough to argue with you (not that
    I really will need to…HaHa). You certainly put a
    new spin on a topic that’s been discussed for many years.
    Excellent stuff, just wonderful!

  3. basiron ohne Rezept in Bogota kaufen

    Having read this I thought it was rather enlightening.
    I appreciate you spending some time and effort to put this
    information together. I once again find myself personally spending a lot of time both reading and posting comments.
    But so what, it was still worth it!

  4. Darla

    For most recent information you have to visit world-wide-web
    and on web I found this web site as a most excellent web site for most up-to-date updates.

  5. Finley

    Good day! Do you know if they make any plugins to assist with Search Engine Optimization?
    I’m trying to get my blog to rank for some targeted keywords but
    I’m not seeing very good results. If you know of any please
    share. Thank you!

  6. Wilburn

    I don’t even know how I ended up here, but I thought this post was good.
    I don’t know who you are but certainly you are going to a famous blogger if
    you are not already 😉 Cheers!

  7. Maricela

    This is very attention-grabbing, You’re an overly professional blogger.
    I’ve joined your feed and stay up for seeking extra of your magnificent post.

    Additionally, I have shared your site in my social networks

  8. prezzo di etodolac a Roma

    Hi! This post could not be written any better! Reading this post reminds me of my old room mate!
    He always kept chatting about this. I will forward this post to him.

    Fairly certain he will have a good read. Many thanks for sharing!

  9. agalates en vente au Maroc

    Have you ever thought about including a little bit more
    than just your articles? I mean, what you say is important and
    everything. However imagine if you added some great graphics or videos to give your posts more, “pop”!
    Your content is excellent but with images and video clips,
    this website could undeniably be one of the greatest in its niche.
    Awesome blog!

  10. donde comprar arcoxia

    Hello would you mind stating which blog platform you’re using?
    I’m going to start my own blog in the near future but I’m
    having a difficult time making a decision between BlogEngine/Wordpress/B2evolution and Drupal.
    The reason I ask is because your design and style seems different then most blogs and I’m looking for something unique.
    P.S My apologies for being off-topic but I had to ask!

  11. vente en ligne de dilantin

    I do not know whether it’s just me or if everybody else
    encountering problems with your site. It seems like some of the text on your content are running off
    the screen. Can someone else please comment and let me know if this is happening
    to them too? This might be a problem with my internet browser because I’ve had this happen before.
    Thank you

  12. dove comprare alonest senza ricetta

    May I simply just say what a relief to find somebody
    that really understands what they’re talking about online.
    You actually understand how to bring an issue to light and
    make it important. A lot more people must check this out
    and understand this side of your story. I was surprised that you’re not more popular because you certainly have the gift.

  13. Lic

    The approval of a Bitcoin ETF by the SEC would mean that institutional investors can more easily speculate on the price of Bitcoin. It would functionally bring Bitcoin to Wall Street, with the Bitcoin ETF traded through the same places as Tesla stock, bonds, gold, oil, or any other traditional assets. All are jockeying to get the first spot bitcoin ETF approved by the SEC after a long line of rejections over the past two years — a prize that would come with serious first-mover advantage, giving crypto-curious institutional investors the first real opportunity to gain direct exposure to bitcoin. The largest Bitcoin ETF is the ProShares Bitcoin Strategy ETF, with more than $980 million in assets under management. A bitcoin exchange-traded fund (ETF) lets traders gain exposure to BTC via traditional stock markets, without needing to directly buy or sell the digital asset on a cryptocurrency exchange.
    https://andersonlcmz110102.targetblogs.com/2007296/manual-article-review-is-required-for-this-article
    If you’re using Google Spredsheets and you don’t mind getting an estimate price instead of the exact price trading on Binance at the moment of the request, you can use the =GOOGLEFINANCE(“CURRENCY:BTCUSD”) formula to get the price of BTC provided by Google (not by Binance). Bitcoin (BTC) experienced a “flash-pump” to $138,000 on Binance.US during early trading hours of June 21, according to data from the crypto exchange. Can you try uploading a csv file containing fewer transactions, maybe 25 transactions, or 50 transactions. With fewer transactions we may be able to better isolate the transactions that are producing the error. The Bitcoin price spike lasted only seconds before returning to its normal level and was specific to the exchange’s BTC USDT trading pair, while other assets continued trading at their usual levels.

  14. Aja

    Great post. I was checking constantly this blog and I am impressed!
    Extremely helpful information particularly the last part
    🙂 I care for such information much. I was looking for this certain info for a very long
    time. Thank you and best of luck.

  15. veramix en vente en France

    Simply wish to say your article is as amazing. The
    clarity on your publish is simply spectacular and that i can suppose
    you are an expert in this subject. Fine along with your permission allow
    me to grasp your feed to stay updated with forthcoming post.
    Thanks a million and please keep up the rewarding work.

  16. comprar avanafil en Bolivia

    Appreciating the time and energy you put into your blog and detailed
    information you provide. It’s good to come across a
    blog every once in a while that isn’t the same
    out of date rehashed information. Great read! I’ve bookmarked your site and I’m including your RSS feeds to my Google account.

  17. donde encontrar raloxifene en farmacia

    Hi! This is kind of off topic but I need some guidance
    from an established blog. Is it hard to set up your own blog?
    I’m not very techincal but I can figure things out pretty fast.
    I’m thinking about making my own but I’m not sure where to begin. Do you have any points or suggestions?
    Thanks

  18. medroxyprogesterone te koop in Europa

    I have been surfing online greater than three hours nowadays, yet I
    never discovered any attention-grabbing article like yours.
    It’s pretty price sufficient for me. In my view, if all webmasters
    and bloggers made good content material as you did, the net might be much more useful than ever before.

  19. achat de finpecia

    Hello there, just became aware of your blog through Google, and
    found that it’s really informative. I am gonna watch out for brussels.
    I’ll appreciate if you continue this in future. A lot of people will be benefited
    from your writing. Cheers!

  20. Arrer

    We took the liberty of ranking each site within their respective categories to make your life that much simpler. Also, it’s one of the great global dating sites that works just like a mainstream dating app, which is a pretty rare offer in the market. Here, even beginners will be able to contact others and establish connections without any difficulty, and special features like virtual gifts or free winks and matches make the experience even more satisfying for international singles. On TheLuckyDate, all new users get 2,000 free credits, so if you think that this might be the right place for you, just join the site and claim them. Whether you’re new to a city or looking to expand your social circle, Bumble BFF is a simplified way to create meaningful friendships.
    https://station-wiki.win/index.php?title=Best_free_online_dating_sites_for_over_60
    Online If as Shakespeare said:. Catlady49 Love me for ideas I am not what you want ohio to be – I’m a usa dating of one birth daughter and one akron daughter me and my adopted daughter are starting a animal rescue movi. The Road Saint Love to travel – Good looking, intelligent, physically fit, grateful, happy, ambitious for great life. I am going on trips in Canton and June. Might be youngstown columbus to meet someone to. Build a following, earn OkCupid is a dating site that is 100% free. It allows you to use all online dating features at no extra cost. make new friends Through its algorithm and thousands of questions, OkCupid wants to make your matches matter. It’s also been paving the way since the online site was launched in 2004: it became the first major dating site with an app, and in 2014, it was the first dating app to introduce 22 gender and 13 orientation options.

  21. achat de viagra en Martinique

    Hey there outstanding blog! Does running a blog such as this take a massive amount work?
    I’ve no knowledge of coding but I was hoping to start my own blog in the
    near future. Anyway, if you have any ideas or techniques
    for new blog owners please share. I know this
    is off subject but I just needed to ask. Thanks!

  22. Micheline

    Magnificent goods from you, man. I’ve understand your stuff previous to and you are just extremely excellent.
    I actually like what you have acquired here, really like what you’re stating and the way in which you
    say it. You make it entertaining and you still care for to keep it smart.
    I cant wait to read far more from you. This is actually a wonderful web site.

  23. Abofs

    iståndsättning – viagraeffekt 20.01.2023 16:12 rättegång – påbjuden promenadteknik innanför fängelsemuren 18.09.2021 11:13 Tillgång till alla ÅU:s nyheter, reportage och artiklar på webben. Det är lätt att vara kristen när man kan undgå pandemier med bön. Vill du bli botad eller undgå corona är det bara att olja dina fingrar och smeka Kenneth Copeland på skärmen.Sweet djiizuz.. friendlyatheist.patheos 2020 03 12 televangelist-touch-my-oily-hand-through-the-tv-and-ill-cure-your-coronavirus Eflop 92 procent av patienterna på min avdelning hade A influensa ovh samtidigt kom genom ventilationen en vidrig likstank under en vecka. Jag hörde I andanom att en Falken predikant profeterat fram sådant ovh med teknikervänner fått det till Stånd. Sant eller falskt?
    https://shed-wiki.win/index.php?title=Köpa_viagra_på_nätet
    Hon sitter på en unik position, har steg Billigaste Viagra Soft Online ta, men inte desto mindre. «Det viktigaste för att bli en bra personuppgiftslagens, innebär ändringen att något fler kategorier. Såldes senast tillmål, 2017 Beskrivning av taletMed stor betydelse när det gäller att radikalisera från «ingenting» eller måste det bero på. Jag skulle inte bry mig överhuvudtaget om frågetecken de försvinner jämt. Gradering 4.5 stjärnor, baserat på 264 användare kommentarer Gradering 4.5 stjärnor, baserat på 264 användare kommentarer Gradering 4.5 stjärnor, baserat på 264 användare kommentarer Hon sitter på en unik position, har steg Billigaste Viagra Soft Online ta, men inte desto mindre. «Det viktigaste för att bli en bra personuppgiftslagens, innebär ändringen att något fler kategorier. Såldes senast tillmål, 2017 Beskrivning av taletMed stor betydelse när det gäller att radikalisera från «ingenting» eller måste det bero på. Jag skulle inte bry mig överhuvudtaget om frågetecken de försvinner jämt.

  24. Lincoln

    I was suggested this web site by my cousin. I’m not sure whether this post is
    written by him as nobody else know such detailed about my trouble.
    You are amazing! Thanks!

  25. revatio su prescrizione medica

    Have you ever considered about including a little bit
    more than just your articles? I mean, what you say
    is valuable and all. Nevertheless imagine if you added some great images or
    videos to give your posts more, “pop”! Your content is excellent but with images and videos, this blog could
    undeniably be one of the greatest in its niche.
    Awesome blog!

  26. Rastrear Celular

    Quando tiver dúvidas sobre as atividades de seus filhos ou a segurança de seus pais, você pode hackear seus telefones Android em seu computador ou dispositivo móvel para garantir a segurança deles. Ninguém pode monitorar o tempo todo, mas há um software espião profissional que pode monitorar secretamente as atividades dos telefones Android sem alertá-los.

  27. achat de isotamine

    Fantastic beat ! I would like to apprentice whilst you amend
    your web site, how can i subscribe for a weblog web site?
    The account aided me a applicable deal. I were tiny bit familiar of
    this your broadcast provided shiny clear idea

  28. compro zonder voorschrift verkrijgbaar in Nederland

    Please let me know if you’re looking for a article author for your weblog.

    You have some really great articles and I believe I would
    be a good asset. If you ever want to take some of the load off, I’d love to write some articles for your blog in exchange for a link back to mine.
    Please blast me an email if interested. Many thanks!

  29. Rastrear telefone

    Monitore o celular de qualquer lugar e veja o que está acontecendo no telefone de destino. Você será capaz de monitorar e armazenar registros de chamadas, mensagens, atividades sociais, imagens, vídeos, whatsapp e muito mais. Monitoramento em tempo real de telefones, nenhum conhecimento técnico é necessário, nenhuma raiz é necessária. https://www.mycellspy.com/br/tutorials/

  30. The liberation of Palestine on Monday and Friday mornings in

    What i do not understood is in reality how you are
    not actually a lot more smartly-favored than you might be now.
    You’re so intelligent. You understand therefore significantly in relation to
    this topic, made me individually consider it from a lot of
    numerous angles. Its like men and women are not involved except it is something to
    accomplish with Woman gaga! Your individual stuffs outstanding.
    All the time handle it up!

  31. мемлекеттік көрсетілетін қызметтер тізілімі

    First off I want to say wonderful blog! I had a quick
    question which I’d like to ask if you don’t mind.
    I was interested to know how you center yourself and clear your
    head prior to writing. I’ve had a difficult time clearing my thoughts in getting my thoughts out there.
    I truly do enjoy writing however it just seems like the
    first 10 to 15 minutes tend to be lost just trying to figure out how to begin.
    Any suggestions or tips? Cheers!

  32. сіз үшін биткоин өндіретін компания

    Unquestionably believe that which you stated.
    Your favorite reason appeared to be on the internet the simplest thing to be aware of.
    I say to you, I certainly get irked while people consider worries that
    they just do not know about. You managed to hit the nail upon the top as well as defined out
    the whole thing without having side effect , people could take
    a signal. Will likely be back to get more. Thanks

  33. Zara

    naturally like your web-site however you need to take a
    look at the spelling on several of your posts. A number of them are rife with spelling issues and
    I to find it very bothersome to tell the truth nevertheless I will definitely
    come back again.

  34. Charli

    Very nice post. I just stumbled upon your blog and wished to mention that I’ve truly enjoyed surfing around your
    weblog posts. After all I will be subscribing in your rss feed and I am hoping you
    write again soon!

  35. Beryl

    If some one wants expert view concerning blogging after that
    i recommend him/her to go to see this website, Keep up the nice
    job.


Post a new comment